Teyler Net

Behind the scenes of the Teylers Museum

De sirene: verleiding en bedreiging

Een zeemeermin met vleugels en vogelpoten? Alle begin is moeilijk. Al lijkt dit wezen helemaal niet op een zeemeermin, toch staat ze aan de basis van een lange lijn van meerminnen en waternimfen. We kennen haar als de sirene. Ze verschijnt eerst als literaire figuur in de Odysseus van Homerus. Ze bewonen een eiland en als er een zeeman passeert dan lokken ze hem met hun welluidend stemgeluid naderbij. Maar zijn lot is de dood. Dankzij advies van de tovenares Circe weet Odysseus hieraan te ontsnappen. Hij stopt de oren van zijn bemanning dicht met was, en laat zichzelf stevig aan de mast binden. Zo hoort hij hun prijzende woorden maar kan geen kant op, terwijl zijn manschappen stoicijns verder roeien.

Hoe sirenen er eigenlijk uitzien vertelde Homerus niet, maar al snel verschijnen er afbeeldingen op vazen. Daar zien ze er allereerst uit als vogels met een vrouwenhoofd. Wat later krijgen ze ook armen, zodat ze muziekinstrumenten kunnen vasthouden. Naarmate de tijd verstrijkt daalt het vogelgehalte, Met dit vroeg-Romeinse beeldje, ongeveer 2000 jaar oud, is de sirene vooral een bevallige vrouw geworden, die zo te zien haar haar aan het kammen is. Een mooie vrouw met nog steeds die dreiging van de dood, een onweerstaanbare combinatie. Je zou er een tentoonstelling over kunnen maken! Dat doen we dan ook. Deze sirene van het Rijksmuseum voor Oudheden zal er te zien zijn.

De tentoonstelling ‘Een zee vol meerminnen’, vanaf 26 mei a.s. in het Teylers Museum.

(Paul Faber is conservator aan het Tropenmuseum en gastconservator van de tentoonstelling)

  

Views: 206

Comment

You need to be a member of Teyler Net to add comments!

Join Teyler Net

© 2019   Created by H.Voogd.   Powered by

Badges  |  Report an Issue  |  Terms of Service

google30c3dae5c902f922.html